นางนัยนา จุลละเกศ (สกุลเดิม โภคย์สุพัสตร์) เสียชีวิตไปก่อนที่ผมจะเกิดเสียอีก คุณแม่ผมก็ไม่เคยเล่าเรื่องราวของท่านให้ผมทราบ ซึ่งผมเองก็ไม่ได้สนใจใคร่ถาม ก็ด้วยเนื่องว่าท่านเสียไปเนิ่นนานแล้วนี่หน่า...
ผมได้มีโอกาสทราบเรื่องราวบางส่วนของท่านก็ด้วยวันนึง ไปค้นข้าวของในบ้านคุณแม่ พบกล่องเหล็กใบหนึ่ง ภายในบรรจุสมุดเก่าๆ หลายเล่ม สมุดแบบที่เราใช้เขียนสมัยเป็นนักเรียนนั่นล่ะ
เป็นสมุดที่คุณยายนัยนาใช้เขียนบันทึกตำราทำ "กับเข้า" (ท่านเขียนเช่นนี้จริงๆ) ไว้กว่า๘๐ ปีแล้ว โดยคุณยายได้คัดลอกมาจากแหล่งต่างๆ โดยเฉพาะจากหนังสือพิมพ์ รวมแล้วก็กว่า ๒๐ เล่ม และกว่า๓๐๐ รายการ แต่ละรายการก็ล้วนแล้วแต่น่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง จึงนำมารวบรวมไว้ที่บลอคนี้ เผื่อว่าจะมีผู้สนใจนำไปลองทำดูบ้าง
สิ่งที่ผมได้พบวันนั้น ทำให้ผมได้รู้จักคุณยายนัยนาในแง่ของคุณสมบัติของหญิงไทยในสมัยนั้นพึงมี ดังที่ท่านเขียนไว้บนสมุดแต่ละเล่มว่า
"ที่สตรีจะต้องเรียนรู้ไว้ทุกๆ คน คะๆ ๆ"
